Soms kom je in je leven mensen tegen en dan weet je meteen: dit is een heel bijzonder iemand. Toen we allebei zo’n 25 waren, zagen we elkaar voor het eerst, 54 jaar geleden, jawel. Ik was beginnend programmamaker bij de IKON en zij beginnend Moluks strijder. Ze was de dochter van een KNIL-militair uit het Koninklijk Nederlands Indisch Leger. Ze beloofden trouw aan de Nederlandse Koningin en hielden zich daaraan. Indonesië stelde dat niet op prijs en dus moesten de Molukkers naar Nederland, waar ze voor een half jaar zouden blijven. We weten hoe het afliep. Deze week zijn de Molukkers hier 75 jaar en zal er een monument onthuld worden op de Rotterdamse Loydkade, waar ze ooit aankwamen. Al toen ik voor het eerst bij Frieda Tomasoa thuiskwam voelde ik het immense verdriet. De trauma’s van haar ouders, het verraad van Nederland. Sommigen hadden maar de helft van hun kinderen meegenomen, ze zouden immers maar een half jaar blijven… In die tijd belde je niet even met elkaar, brieven deden er weken over, hele gezinnen werden verscheurd. De Molukkers wilden onafhankelijkheid, maar het is er nooit van gekomen. Ooit vroeg ik Frieda: ’Wat doe je eigenlijk voor werk in de Molukse gemeenschap?’ En dan zei ze: ‘Oh niks bijzonders.’ Niet toevallig kwam deze week haar boek uit: ‘Vrijheid als Roeping ‘en daarin lees ik dat ze de onderhandelingen deed bij de Treinkaping, secretaresse was van ingenieur Manusama de bekende leider van de Molukkers, en als Tante Frieda enorm belangrijk was voor de Molukse gemeenschap. Over bescheidenheid gesproken. Van de week was ik bij die boek presentatie en het gerucht ging dat premier Jetten bij de onthulling van het monument zal zijn, aanstaande zondag. ‘Als ze het maar niet over geld gaan hebben,’ hoorde ik om mij heen, ‘het gaat ons erom dat we erkenning krijgen. Dat de Nederlandse regering indertijd een grote fout gemaakt heeft.’ Ik vroeg wat het verschil is tussen een Molukker en een Javaan. ’Een Javaan is dienstbaar,’ werd mij gezegd,’ Molukkers strijden.’ Dat hebben ze gedaan en zeker Frieda. Nu probeert ze het leven van de mensen op de Molukken draagbaarder te maken, want er is daar een enorme armoede. Mooi, dat in de Molukse gemeenschap het bijna onmogelijk is om je eenzaam te voelen, omdat er altijd en overal naar je omgekeken wordt. Wat dat betreft zouden wij nog heel wat van hen kunnen leren. En nu maar hopen dat Jetten zondag niks stoms gaat zeggen, want dan hebben we zo weer jaren onrust in de gemeenschap.
tekst hier